Intensywne używanie ognia na terenie dzisiejszych Chin związane z ekspansją H. sapiens
30 czerwca 2025, 08:31Opanowanie ognia to jeden z kluczowych momentów ludzkiej historii. Jednak pomiędzy samą umiejętnością jego rozpalania i kontrolowania, a powszechnym użytkowaniem – kiedy to ogień mógł rzeczywiście wpłynąć na ewolucję i historię człowieka – upłynęły setki tysięcy lat. Ogień przez setki milionów lat był na Ziemi zjawiskiem wyłącznie naturalnym. Jednak w czwartorzędzie coraz częściej był on celowo rozpalany przez ludzi, zmieniając ich dietę, umożliwiając produkcję narzędzi i adaptację do niskich temperatur, chroniąc przed zwierzętami, a w końcu kształtując też ekosystem poprzez zwiększenie częstotliwości przypadkowych czy też celowo wywoływanych pożarów. Poznanie historii jego stosowania pozwala więc lepiej poznać historię człowieka oraz naszej planety.
W kwaśnych wodach rekiny unikają zapachu pożywienia
10 września 2014, 11:22W kwaśnych wodach rekiny unikają zapachu pożywienia, a zakwaszenie wód rośnie przez zwiększenie ilości CO2 w atmosferze.
Jak przyjęliśmy postawę wyprostowaną? Naukowcy opisali radykalne zmiany w miednicy
8 września 2025, 08:41W ciągu milionów lat u naszych przodków doszło do radykalnej zmiany miednicy, dzięki czemu my możemy poruszać się na dwóch nogach w postawie wyprostowanej. Przez długi czas szczegóły tej zmiany pozostawały tajemnicą, aż niedawno na łamach Nature naukowcy z USA, Wielkiej Brytanii i Irlandii opisali dwie zmiany genetyczne, które doprowadził do tej rewolucji.
Naukowcy badają psychodeliczną psylocybinę
16 lipca 2006, 15:17Gdy w latach 50. ubiegłego wieku naukowcy prowadzili badania nad środkami psychodelicznymi: psylocybiną pochodzącą z grzybów, meskaliną z kaktusa i syntetycznym dietyloamidem kwasu lizergowego, czyli LSD, otrzymali pewne obiecujące wyniki. Później jednak, w latach 60., powszechne używanie substancji psychoaktywnych doprowadziło do ich zakazania i spowodowało, że badania nad nimi stały się niemile widziane.
Zęby wydr morskich pomagają zrozumieć ewolucję człowieka
17 października 2014, 11:09Grupa badaczy z USA, Niemiec i Kuwejtu odkryła, że szkliwo zębów wydr morskich jest około 2,5-krotnie mocniejsze niż szkliwo ludzkich zębów. Badaczami nie kierowała sama tylko chęć wyjaśnienia, dlaczego wydry są w stanie kruszyć zębami skorupiaki, ale chcieli zebrać informacje na temat... ewolucji człowieka.
Archeolodzy w tajemnicy pracowali przy nietypowym pochówku kobiety z epoki wikingów
18 listopada 2025, 10:24Przez kilka ostatnich miesięcy w wielkiej tajemnicy na farmie Val w gminie Ørland pracował zespół archeologów. Wezwał ich poszukiwacz skarbów Roy Søreng, który dzięki wykrywaczowi metali znalazł broszę o miseczkowatym kształcie. Tego typu biżuteria była typowa dla wczesnośredniowiecznych kobiecych strojów ze Skandynawii. A archeolodzy tym chętniej udali się na miejsce znaleziska, że w tej samej farmie kilka miesięcy wcześniej odkryto pochówek wikingów.
Kluczowy etap ewolucji naszych genów
16 sierpnia 2006, 19:12Mogą być brakującymi ogniwami genetyki ludzkiej ewolucji. O czym mowa? O obszarach DNA, które zmieniły się drastycznie po oddzieleniu się naszego gatunku od szympansów, chociaż wcześniej były niemal takie same przez tysiące lat.
Mucyny śliny aktywnie chronią przed próchnicą
12 listopada 2014, 11:42Mucyny śliny aktywnie chronią zęby przed powodującymi próchnicę Streptococcus mutans. Zespół z Uniwersytetu Harvarda uważa, że lepiej wzmacniać naturalne mechanizmy obronne niż polegać na materiałach egzogennych, np. preparatach z fluorem.
Masz problem z wątrobą? Prosta zmiana diety zmniejszy ryzko raka
30 stycznia 2026, 10:07Osoby z upośledzoną funkcją wątroby mogą w prosty sposób zmniejszyć ryzyko rozwoju raka wątroby lub spowolnić postępy już istniejącej choroby. Powinny jeść mniej białka. Amerykańsko-chiński zespół naukowy pracujący pod kierunkiem uczonych z Rutgers University odkrył, że dieta niskobiałkowa spowalnia rozrost guzów i wydłuża życie myszy. Uczeni opisali sposób, w jaki upośledzone funkcjonowanie wątroby w zakresie oczyszczania organizmu, napędza nowotwór.
Syberyjskie jeziora zmieniają klimat
7 września 2006, 18:11Jeziora wytopiskowe na północy Syberii oddają do atmosfery do 5 razy więcej metanu niż pierwotnie sądzono. Ponieważ globalne ocieplenie powoduje topnienie lodu, jeziora na całym świecie będą emitować coraz więcej tego gazu, prowadząc do dalszych zmian klimatycznych.
